Ile CADR potrzebujesz? Przelicznik, który sprawdzisz sam

Producent pisze „do 50 m²", a Ty nie wiesz, czy to znaczy, że urządzenie poradzi sobie w Twoim pokoju, czy tylko, że jakoś tam powietrze przepchnie. Różnica jest ogromna, a sprowadza się do jednej liczby, której prawie nikt nie podaje: ile razy na godzinę oczyszczacz zdąży przefiltrować całe powietrze w pomieszczeniu.

Wzór, który policzysz na telefonie

Liczba wymian powietrza na godzinę to iloraz wydajności urządzenia i kubatury pokoju:

wymiany na godzinę = CADR / (powierzchnia × wysokość pomieszczenia)

CADR podaje producent w metrach sześciennych na godzinę. Kubaturę liczysz sam: powierzchnia w metrach kwadratowych razy wysokość sufitu. W polskim budownictwie mieszkaniowym przyjmuje się zwykle 2,5 m i taką wartość stosujemy w całym naszym rankingu, żeby wszystkie modele były liczone tak samo.

Przykład. Oczyszczacz o CADR 240 m³/h w pokoju 20 m² o wysokości 2,5 m: 240 podzielone przez 50 daje 4,8 wymiany na godzinę. Ten sam oczyszczacz w pokoju 50 m²: 240 podzielone przez 125, czyli 1,9 wymiany. To jest to samo urządzenie i ta sama deklaracja producenta.

Ile wymian faktycznie potrzebujesz

Nie ma jednej liczby dla wszystkich, bo zależy ona od tego, po co kupujesz oczyszczacz.

• Dwie wymiany na godzinę to poziom, do którego najczęściej odnoszą się deklaracje producentów. Wystarcza, gdy chodzi o bieżące utrzymanie przyzwoitego powietrza w pomieszczeniu bez szczególnych problemów.
• Cztery wymiany na godzinę to orientacyjny poziom przy alergii, astmie albo gdy w domu jest zwierzę. Powietrze wraca do czystości szybciej po każdym zdarzeniu, które je zabrudzi: otwarciu okna, gotowaniu, sprzątaniu.
• Pięć i więcej ma sens w sezonie smogowym albo w pokoju, w którym ktoś pali, ale wtedy trzeba się liczyć z tym, że urządzenie będzie pracować na wyższych biegach, a więc głośniej.

Klucz jest taki: deklarowany metraż i realna skuteczność to nie to samo. Producent może uczciwie napisać „do 50 m²", mając na myśli dwie wymiany, a Ty możesz potrzebować czterech.

Jak to wygląda w naszym rankingu 102 modeli

Przeliczyliśmy ten sam wzór dla każdego oczyszczacza w naszej bazie, przy deklarowanym przez producenta metrażu. Średnia wynosi 2,98 wymiany na godzinę. Wygląda przyzwoicie, ale sama średnia niewiele mówi, bo rozrzut jest bardzo duży.

Jedenaście modeli ze 102 nie osiąga nawet dwóch wymian przy własnej deklaracji producenta. Najniżej wypadają Clofte Duo 400 z wynikiem 0,8 oraz Rowenta Intense Pure Air Connect XL PU6080 z wynikiem 1,0. To znaczy, że przy metrażu, który sam producent podaje jako docelowy, urządzenie wymieni powietrze raz na godzinę. Na drugim końcu jest Blueair Blue Pure 411 z wynikiem 5,2, choć trzeba uczciwie dodać, że osiąga go dzięki bardzo ostrożnie podanemu zasięgowi 15 m².

Dwadzieścia pięć modeli ze 102 nie dochodzi do trzech wymian. Jeśli szukasz oczyszczacza dla alergika, to właśnie ta grupa jest najbardziej ryzykowna: deklaracja brzmi dobrze, a zapasu nie ma żadnego.

Jaki CADR do jakiego pokoju

Zamiast szukać urządzenia „do 30 m²", policz CADR, którego potrzebujesz. Poniższa tabela pokazuje, ile go trzeba przy dwóch i przy czterech wymianach, i ile modeli z naszego rankingu to spełnia.

Ostatni wiersz jest najciekawszy. Żaden ze 102 oczyszczaczy w naszym rankingu nie osiąga czterech wymian powietrza na godzinę w pomieszczeniu 80 m². Najwydajniejsze urządzenie w zestawieniu ma CADR 720 m³/h, a potrzeba byłoby 800. Jeśli ktoś sprzedaje Ci jeden oczyszczacz na cały duży salon i obiecuje warunki dla alergika, to fizyka jest po prostu przeciw niemu.

Czy wystarczy jeden oczyszczacz na całe mieszkanie

Prawie nigdy, i nie dlatego, że producenci kłamią, tylko dlatego, że wzór liczy kubaturę jednego pomieszczenia z krążącym powietrzem. Drzwi, korytarze i załamania ścian skutecznie rozdzielają mieszkanie na osobne objętości. Oczyszczacz stojący w salonie nie przefiltruje powietrza w sypialni za dwiema ścianami, nawet jeśli suma metrażu mieści się w deklaracji.

W praktyce lepiej działa jedno urządzenie dobrane do pokoju, w którym faktycznie spędzasz czas, niż jedno duże ustawione „gdzieś pośrodku". Jeśli mieszkanie ma 70 m² podzielone na cztery pomieszczenia, sensowniej kupić dwa mniejsze oczyszczacze niż jeden o CADR 700.

Gdzie sprawdzisz to dla konkretnego modelu

Nie trzeba liczyć ręcznie. Na karcie każdego ze 102 modeli w naszym rankingu jest sekcja „Ile powietrza realnie przerabia" z tabelą wymian dla sześciu metraży odniesienia i oceną każdego poziomu. Ta sama liczba jest w kolumnie Wymiany/h w tabeli wszystkich parametrów, gdzie widać całe zestawienie naraz.

Jeśli wolisz zacząć od pokoju, a nie od modelu, mamy też kategorie metrażowe: do 30 m², do 40 m², do 50 m², do 80 m² i do 100 m². W każdej z nich modele są przypisane nie po deklaracji producenta, tylko po realnej wydajności przeliczonej tym samym wzorem.

Na co jeszcze uważać przy CADR

Dwie rzeczy potrafią zepsuć tę arytmetykę.

Przepływ powietrza to nie CADR. Część sprzedawców podaje w karcie produktu maksymalny przepływ wentylatora, który jest zawsze wyższy od CADR, bo nie uwzględnia oporu filtra. Jeśli liczba wygląda podejrzanie wysoko w stosunku do rozmiaru urządzenia, prawdopodobnie patrzysz na przepływ. Sprawdzianem jest właśnie nasz przelicznik: wynik powyżej dziesięciu wymian na godzinę przy deklarowanym metrażu to prawie na pewno przepływ, nie CADR.

CADR mierzy się na najwyższym biegu. Producent podaje wydajność przy maksymalnych obrotach, a więc przy maksymalnym hałasie. Jeśli urządzenie ma pracować w sypialni na najniższym biegu, realna liczba wymian będzie wyraźnie niższa niż ta z tabeli. Dlatego przy doborze do sypialni warto brać model z zapasem wydajności i używać go ciszej, zamiast kupować dokładnie „pod metraż" i trzymać na maksimum. Pomaga w tym nasza kategoria najcichsze oczyszczacze oraz raport z naszymi własnymi pomiarami hałasu.

Podsumowanie w trzech zdaniach

Podziel CADR przez kubaturę pokoju, czyli powierzchnię razy 2,5 m, a dostaniesz liczbę wymian powietrza na godzinę. Dwie wymiany wystarczają do zwykłego użytku, cztery są orientacyjnym poziomem przy alergii, a deklarowany przez producenta metraż najczęściej odpowiada tym dwóm, nie czterem. W naszym rankingu średnia wynosi 2,98 wymiany, jedenaście modeli nie dochodzi nawet do dwóch przy własnej deklaracji, a przy 80 m² i czterech wymianach nie kwalifikuje się żaden.