Jak testujemy oczyszczacze powietrza
Oprócz specyfikacji producenta, część modeli mierzymy fizycznie - własnym sprzętem, w warunkach laboratoryjnych, według stałego protokołu. Poniżej dokładnie pokazujemy, jak to robimy, żeby wynik dało się zweryfikować, a nie tylko nam zaufać na słowo.
Dlaczego to robimy
Zanim zmierzyliśmy 90 modeli, spodziewaliśmy się, że deklaracje producentów okażą się zawyżone. Nie okazały się. Średnia różnica między naszym odczytem a deklaracją to +0,04 dB, a 50 z 90 modeli zmieściło się w granicy ±0,5 dB. Publikujemy ten wynik, chociaż przeczy temu, czego sami się spodziewaliśmy - zmyślanie rozjazdu, którego nie ma, byłoby dokładnie tym, przed czym mają chronić własne pomiary.
Niezależny pomiar ma tu jednak inne uzasadnienie niż łapanie producenta na zawyżaniu: zaokrąglanie. 16 modeli deklaruje dokładnie 17 dB, a w naszym pomiarze rozjeżdżają się od 16,30 do 18,10 dB. Z karty katalogowej nie da się ich uszeregować - potrzebny jest pomiar. Pełne zestawienie wszystkich 90 odczytów obok deklaracji publikujemy w raporcie o hałasie.
Deklaracja producenta to zwykle najlepszy możliwy wynik osiągnięty w jego własnych warunkach laboratoryjnych, których nikt niezależny nie weryfikuje. Nasz pomiar hałasu jest wykonywany podobnie rygorystycznie - w kontrolowanym, wyciszonym pomieszczeniu testowym - ale niezależnie od producenta i w pełni przejrzyście: podajemy dokładny sprzęt, warunki i metodę. Tam, gdzie zmierzyliśmy dany model osobiście, na stronie produktu widzisz obie liczby obok siebie: deklarację producenta i nasz pomiar - oznaczony znaczkiem „Zmierzone przez nas ✓".
Co dziś publikujemy, a czego jeszcze nie
Opisujemy trzy protokoły, ale uczciwość wymaga rozdzielenia tego, co już wykonaliśmy, od tego, co mamy tylko przygotowane. Opublikowane odczyty mamy dla hałasu: 90 ze 102 modeli. Poboru mocy nie zmierzyliśmy jeszcze w żadnym modelu, czasu redukcji PM2.5 również nie. Protokoły poniżej opisują, jak te pomiary prowadzimy i jak poprowadzimy pozostałe - przy każdym widać, czy stoją za nim opublikowane liczby.
Poziom hałasu Pomiar laboratoryjny
- Stałe, wyciszone pomieszczenie laboratoryjne o powierzchni 20 m², tło akustyczne 15 dB, bez innych źródeł hałasu.
- Mikrofon Røde NT1 5. generacji o szumie własnym 4 dBA, rejestracja w systemie Room EQ Wizard (REW). Mikrofon 1 metr od urządzenia, na wysokości wylotu powietrza.
- Ręczny miernik CEM DT-8852 stosujemy wyłącznie przy wyższych poziomach. Jego zakres zaczyna się od 30 dB, więc urządzeń pracujących ciszej nie jest w stanie rozróżnić - stąd tor mikrofonowy.
- Pomiar na trybie nocnym / najniższym biegu.
- 2-3 niezależne odczyty, po ustabilizowaniu się wskazania.
- Wynik = średnia z odczytów. Publikujemy także wszystkie pojedyncze próby, żeby widać było realny rozrzut.
Ograniczenie, o którym trzeba powiedzieć wprost. Przy tle 15 dB najcichsze urządzenia pracują niewiele powyżej poziomu samego pomieszczenia. Gdy różnica między pomiarem a tłem jest mniejsza niż 3 dB, wyniku nie można przypisać wyłącznie urządzeniu - dominuje akustyka pokoju. Takie wartości traktujemy jako górną granicę: urządzenie nie jest głośniejsze niż podana liczba, ale może być cichsze, niż potrafimy zmierzyć. Dotyczy to najcichszej części zestawienia; przy głośniejszych modelach margines jest znacznie większy.
Pobór mocy Protokół gotowy - pomiarów jeszcze nie publikujemy
- Urządzenie pracuje min. 5 minut przed odczytem (rozgrzewka silnika/elektroniki).
- Odczyt mocy chwilowej (W) na tym samym biegu, na którym mierzony był hałas.
- 3 niezależne odczyty w odstępach kilku minut.
- Wynik = średnia z 3 pomiarów.
Stan na dziś: poboru mocy nie zmierzyliśmy jeszcze w żadnym z 102 modeli. Protokół i arkusz są przygotowane, ale dopóki nie ma odczytów, nie ma też czego publikować - i wolimy to napisać wprost, niż opisywać procedurę tak, jakby już działała.
Redukcja PM2.5 (nasz wskaźnik porównawczy) Protokół gotowy - pomiarów jeszcze nie publikujemy
- Stały pokój testowy o znanej, niezmiennej kubaturze.
- Standaryzowane źródło zanieczyszczenia (spalane kadzidełka) do osiągnięcia ustalonego poziomu PM2.5.
- Uruchomienie oczyszczacza na najwyższym biegu, start pomiaru czasu.
- Zapis czasu potrzebnego na redukcję PM2.5 o 50%.
- 3 niezależne próby, wynik = średnia.
Stan na dziś: czasu redukcji PM2.5 nie zmierzyliśmy jeszcze w żadnym z 102 modeli. Protokół i arkusz są przygotowane, ale dopóki nie ma odczytów, nie ma też czego publikować - i wolimy to napisać wprost, niż opisywać procedurę tak, jakby już działała.
Próg czujnika jakości powietrza
- Miernik Venta AS100 AirSense PRO ustawiony obok czujnika oczyszczacza, tak żeby oba mierzyły to samo powietrze.
- Kontrolowane podniesienie stężenia atomizerem jednodyszowym z roztworem chlorku sodu (NaCl) - to standardowy aerozol testowy stosowany w badaniach filtracji, powtarzalny i niebrudzący pomieszczenia.
- Czekamy na moment, w którym wskaźnik urządzenia zmienia stan (u Levoita jest to zmiana koloru pierścienia).
- W tym samym momencie odczytujemy dwie wartości naraz: wskazanie naszego miernika oraz stężenie, które urządzenie samo pokazuje w swojej aplikacji.
- Zapisujemy próg oraz datę sprawdzenia - obie informacje trafiają na kartę produktu.
Dlaczego przy progu czujnika podajemy datę
Progu, przy którym oczyszczacz uznaje powietrze za czyste, producenci nie publikują w specyfikacjach. Jednocześnie to liczba, która realnie decyduje o tym, czy urządzenie w trybie automatycznym podkręci obroty, czy zostanie na najniższym biegu. Dlatego sprawdzamy ją sami i publikujemy na karcie produktu, zawsze razem z datą sprawdzenia.
Data nie jest ozdobnikiem. Producent może zmienić to ustawienie w nowej wersji sprzętu albo w aktualizacji oprogramowania, a wtedy starsze recenzje opisują zachowanie, którego dane urządzenie już nie ma. Zdarzyło się to modelowi Levoit Core 300S: zarzut o zbyt pobłażliwy tryb automatyczny, który do dziś krąży po recenzjach, dotyczy egzemplarzy sprzed liftingu. W wersji, którą sprawdziliśmy, próg jest ustawiony ostrzej, niż zaleca WHO. Bez daty przy liczbie nie dałoby się tych dwóch sytuacji odróżnić.
O aerozolu testowym: czujniki w oczyszczaczach i w miernikach są optyczne, a ich wskazanie zależy nie tylko od liczby cząstek, ale i od tego, z czego te cząstki są. Aerozol NaCl jest powtarzalny i dlatego go używamy, ale nie jest tym samym co miejski pył za oknem. Bezwzględna wartość progu może się więc różnić od tej, którą to samo urządzenie pokazałoby przy dymie czy kurzu. Porównanie obu przyrządów między sobą pozostaje sensowne, bo oba widzą ten sam aerozol w tym samym momencie.
Sprawdzenie jest pojedyncze, na jednym egzemplarzu - inaczej niż pomiary hałasu, mocy i redukcji PM2.5, które powtarzamy 2-3 razy i uśredniamy. Podajemy je mimo to, bo tej liczby nie publikuje nikt inny, a jej brak jest gorszy niż jedna uczciwie opisana obserwacja. Jeśli kiedyś zmierzymy ten sam model ponownie i wyjdzie inaczej, zmienimy wartość i datę.
Próg podajemy wyłącznie dla egzemplarzy, które fizycznie sprawdziliśmy. Brak tej pozycji w tabeli specyfikacji znaczy „nie sprawdziliśmy tego modelu", nigdy „to urządzenie nie ma progu" - nie szacujemy tej wartości i nie przepisujemy jej z innych serwisów.
Co zmieniają nasze pomiary
Gdy dany model został przez nas zmierzony, jego rzeczywisty wynik (nie deklaracja producenta) wchodzi do wzoru punktowego opisanego na stronie metodologii rankingu - dokładnie w tych samych miejscach, gdzie normalnie używana jest specyfikacja producenta. Nic więcej się nie zmienia: wagi kryteriów pozostają identyczne dla każdego produktu.
Wskaźnik Realnej Ciszy (WRC)
Wskaźnik Realnej Ciszy (testy-oczyszczaczy.pl): autorski wskaźnik oceny głośności oczyszczaczy powietrza w skali 0-10, wyliczany liniowo wyłącznie z naszego laboratoryjnego pomiaru hałasu - nigdy z deklaracji producenta. 15 dB (próg ciszy porównywalny z biblioteką) odpowiada wynikowi 10/10, a 45 dB (poziom swobodnej rozmowy) odpowiada wynikowi 0/10.
Dla każdego modelu zmierzonego przez nas fizycznie liczymy dodatkowo Wskaźnik Realnej Ciszy (WRC). Kotwice referencyjne (15 dB i 45 dB) są stałe i niezależne od aktualnego składu bazy, dzięki czemu WRC pozostaje porównywalny między aktualizacjami rankingu. WRC nie zastępuje wyniku w rankingu - to dodatkowa, niezależna metryka widoczna na karcie pomiaru każdego przetestowanego produktu i w raporcie hałasu. Wskaźnik Realnej Ciszy jest autorskim pojęciem redakcji testy-oczyszczaczy.pl i nie jest tożsamy z żadnym wskaźnikiem publikowanym przez inne serwisy.
Które modele zostały już przetestowane
Pełną, aktualną listę znajdziesz w kategorii Przetestowane fizycznie przez nas. Zbiorcze porównanie deklaracji producentów z naszymi pomiarami dla wszystkich przetestowanych modeli publikujemy w raporcie: deklarowany a zmierzony hałas.